Οι R.E.M. και το τέλος του κόσμου όπως το ξέρουμε

Με την κλιματική αλλαγή να μας χτυπάει με μανία τα τελευταία χρόνια το τραγούδι των R.E.M. It's the End of the World as We Know It (And I Feel Fine), συνεχίζει εδω και 36 χρόνια να παραμένει επίκαιρο.

Ο άνθρωπος με τις πράξεις του επηρεάζει στην επιδείνωση της κλιματικής αλλαγής μέσω της χρήσης ορυκτών καυσίμων, της αποψίλωσης των ομβρόφιλων δασών και της κτηνοτροφίας. H κλιματική αλλαγή προέρχεται από την υπερθέρμανση του πλανήτη και αυτό δημιουργεί της αύξηση της στάθμης της θάλασσας, την τήξη των πάγων, και την μεταβολή των κλιματικών ζωνών. Ο άνθρωπος θα πρέπει να μάθει να ζει μέσα σε ακραία φαινόμενα και να προσαρμόζει την ζωή του στις μελλοντικές φυσικές καταστροφές.

Το τραγούδι αυτό των R.E.M περιγράφει μια φανταστική συντέλεια του κόσμου, ενός κόσμου με αδικία, πόνο, καταπίεση, θλίψη, κακιά και εγωισμό, και την αναγέννηση του από την αρχή όπου θα κυριαρχεί η καλοσύνη, η δικαιοσύνη, η ανθρωπιά προς τους άλλους και όλα θα είναι όμορφα, φωτεινά και οι άνθρωποι θα ζουν μονοιασμένοι και ευτυχισμένοι. 

Το συγκρότημα συνέθεσε το τραγούδι για το άλμπουμ Document που κυκλοφόρησε το 1987. Ήταν το δεύτερο single του άλμπουμ και κυκλοφόρησε τον Νοέμβριο του 1987 σκαρφώλοντας στην 69η θέση του Αμερικανικού Billboard Hot 100. Όταν επανακυκλοφόρησε τον Δεκεμβριο του 1991, έφθασε στην 39η θέση του Βρετανικού Singles Chart.

Μέσα στους στίχους κάποιος ακούει 4 ονόματα με τα αρχικά “LB”, αυτοί είναι οι Leonard Bernstein (μουσικοσυνθέτης), Leonid Brezhnev (Σοβιετικός ηγέτης), Lenny Bruce (κωμικός stand-u) και Lester Bangs (μουσικός δημοσιογράφος).

O Michael Stipe σε συνέντευξη που είχε δώσει στο περιοδικό Q το 1992 είχε πει για τα ονόματα: "Οι λέξεις έρχονται από παντού. Είμαι εξαιρετικά ενήμερος για τα πάντα γύρω μου, είτε είμαι σε κατάσταση ύπνου, είτε ξύπνιος, είτε μέσα σε μια ονειρική κατάσταση ή απλά κατα την διάρκεια της μέρας. Η καθημερινή ζωή. Υπάρχει ένα μέρος στο "It's The End Of The World As We Know It" που προήλθε από ένα όνειρο όπου ήμουν στο πάρτι γενεθλίων του Lester Bangs και ήμουν το μόνο άτομο εκεί που τα αρχικά του δεν ξεκινούσαν από LB, οπότε υπήρχε ο Lenny Bruce, Leonid Brezhnev, Leonard Bernstein... Αυτό κατέληξε στο τραγούδι μαζί με πολλά πράγματα που είχα δει όταν παρακολουθούσα διάφορα τηλεοπτικά σώου. Είναι μια συλλογή από ρεύματα συνείδησης." Στην ίδια συνέντευξη ισχυρίζεται ότι έχει πολλά όνειρα για το τέλος του κόσμου, κατεστραμμένα κτίρια και διάφορα άλλα. Το στυλ γραφής του με ροή της συνείδησης μοιάζει πολύ με τον τρόπο που κινείται ένα όνειρο. 

Το τραγούδι στις demo εκδόσεις του είχε τον τίτλο “Bad Day” και οι στίχοι του καταδίκαζαν την πολιτική της κυβέρνησης Ρήγκαν. Οι REM κυκλοφόρησαν τελικά το "Bad Day" στην συλλογή του 2003, “In Time: The Best of REM 1988-2003”. 

Οι εναρκτήριοι στίχοι, "That's great, it starts with a quake", θα μπορούσε να είναι μια βιβλική αναφορά, καθώς οι σεισμοί μερικές φορές θεωρούνται σημάδι των εσχάτων καιρών. Θα μπορούσε επίσης να είναι η ερμηνεία του συγκροτήματος από το Βιβλίο της Αποκάλυψης: «Και ανοίχτηκε ο ναός του Θεού που είναι στον ουρανό· και φάνηκε η κιβωτός της διαθήκης Του στον ναό Του, και ακούστηκαν αστραπές και ήχοι και βροντές και σεισμός και μεγάλη χαλαζόπτωση."

Για τους φαν των ταινιών Planet of the Apes, Στην ταινια του 1972, “Conquest of the Planet of the Apes”, ακούγεται η φράση :«Αν χάσουμε αυτή τη μάχη, αυτό είναι το τέλος του κόσμου όπως το ξέρουμε." Όταν προετοιμάζονται οι άνθρωποι για τη μάχη με τους πιθήκους.

Αλλά και για τους φαν των θεωριών περί των εσχατολογικών γεγονότων (sic!): H προφητεία των Μάγια για το τέλος του κόσμου που είχε προβλεφθεί για την 21η Δεκεμβρίου 2012, μπορεί να μην συνέβη, αλλά το τραγούδι σημείωσε μεγάλη αύξηση στις πωλήσεις και στα airplay τις ημέρες πριν από το αποκαλυπτικό γεγονός! Επίσης, το ενδιαφέρον για το τραγούδι εκτοξεύτηκε στα ύψη τον Μάρτιο του 2020 εν μέσω της αυξανόμενης παγκόσμιας ανησυχίας για το ξέσπασμα του κοροναϊού!

Το 1989, το συγκρότημα έδωσε την άδεια στην Greenpeace να χρησιμοποιήσει το τραγούδι για να προωθήσει το μήνυμα της. Τέλος, στο επίσημο βίντεο κλιπ πρωταγωνιστεί ο skateborder, Noah Ray. Σκηνοθέτης ήταν ο James Herbert, ο οποίος έχει γυρίσει αρκετά από τα βιντεο κλιπ του συγκροτήματος.

Οι στίχοι στα ελληνικά:

Εξαιρετικα! Αρχιζει με ενα σεισμο

Πουλια και φιδια, ενα αεροπλανο και η Λενι Μπροθς δε φοβαται

 

Στο ματι ενος τυφωνα, ακου το δικο σου ταρακουνημα

Ο κοσμος νοιαζεται για τις δικες του αναγκες, μην παραμελεις τις δικες σου αναγκες

Τροφοδοτησε (προκαλεσε) ενα χτυπημα, γρηγορα, μουγγκρισε, οχι, δυναμη

Η σκαλα αρχιζει να κανει κροτο με μια υψοφοβια, κατω, σε σχεση με το υψος

Καλωδιο στη φωτια, αναπαριστωντας τα επτα παιχνιδια

Και μια κυβερνηση για ενοικιο και μια μαχη για χωρο

Αφησε την, δεν ερχεται γρηγορα με τις Ερινυες να κοβουν την ανασα γυρω απο το λαιμο σου

 

Ομαδα με ομαδα, οι δημοσιογραφοι βρισκονται σε αμηχανια, επισκιαζουν, φτανουν στα ορια τους, παραλυουν

Κοιτα αυτο το αεροπλανο που πετα χαμηλα, ωραια, επειτα

Α,ω ξεχειλιζει, ο πληθυσμος, οι κοινες ομαδες

Αλλα καποια στιγμη θα το κανει, σωσε τον εαυτο σου, νοιασου μονο για τον εαυτο σου

Ο κοσμος νοιαζεται για τις δικες του αναγκες, ακουσε το αιμα να διαπερνα την καρδια σου

Πες μου με την Εκσταση και τον αιδεσιμοτατο στα δεξια, δεξια

Εσυ καυστικος, πατριωτης, χτυπησου παλευοντας, λαμπερο φως

Νιωθωντας ομορφα παρανοικα

 

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε, και νιωθω καλα

 

Στις εξι ακριβως, ωρα τηλεορασης, μη σε πιασουν σε ξενο πυργο

Χτυπα και καψε, επεστρεψε, ακου το δικο σου ταρακουνημα

Κλειδωσε τον στη στολη, καψε τα βιβλια, αιματοχυσια

Kαθε κινητρο κλιμακωνεται, η αυτοκινηση αποτεφρωνεται

Σαν ενα κερι, αναδειξε ενα κινητρο, παραιτησου, παραιτησου

Παρακολουθησε την καταπιεση σου να συντριβεται, συντριβεται, α, ω

Αυτο σημαινει καθολου φοβος, αδιαφορια, ανταρσια και στροφη σε κατι αλλο με ξεκαθαρο τροπο

Ενα πρωταθλημα, ενα πρωταθλημα, ενα πρωταθλημα απο ψεματα

Προσεφερε μου λυσεις, προσεφερε μου εναλλακτικες λυσεις και θα αρνηθω

 

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε (Ειναι καιρος να μεινω για καποιο διαστημα μονος

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε (Ειναι καιρος να μεινω για καποιο

διαστημα μονος)

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε, και νιωθω καλα (Ειναι καιρος να μεινω για καποιο διαστημα μονος)

 

Τις προαλλες τη νυχτα ονειρευτηκα μια ωραια ηπειρωτικη ταση διαιρεσης

Τα βουνα παρατασσονται σε μια γραμμη, Λεοναρντ Βερνσταιν

Λεονιντ Μπρεζνεβ, Λεννυ, Μπρους και Λεστερ Μπανγκς

Παρτυ Γενεθλιων, τζιζκεικ, ζελεδακι, κροτος

Εσυ συμβιωτικος, πατριωτης, χτυπας αλλα βαζεις τα δυνατα σου, σωστα; Σωστα

 

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε (Ειναι καιρος να μεινω για καποιο διαστημα μονος) 2x

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε, και νιωθω καλα (Ειναι καιρος να μεινω για καποιο διαστημα μονος

 

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε 2x

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε και νιωθω καλα (Ειναι καιρος να μεινω για καποιο διαστημα μονος)

 

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε (Ειναι καιρος να μεινω για καποιο διαστημα μονος) 2x

Eιναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε και νιωθω καλα (Ειναι καιρος να μεινω για καποιο διαστημα μονος)

 

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε (Ειναι καιρος να μεινω για καποιο διαστημα μονος) 2x

Ειναι το τελος του κοσμου οπως τον ξερουμε και νιωθω καλα (Ειναι καιρος να μεινω για καποιο διαστημα μονος)

Μετάφραση στα ελληνικά από SongLover